www.werkenalsuitzendkracht.nl

Do jakich form urlopu masz prawo?

Urlop wypoczynkowy

W prawie istnieje zapis, że pracownik ma prawo do urlopu wypoczynkowego, którego długość wynosi czterokrotność tygodniowego wymiaru czasu pracy, a jeśli wymiar czasu pracy wyraża liczba godzin przepracowanych w roku, przynajmniej do urlopu równorzędnej długości. Por. artykuł 7:634 Kodeksu cywilnego. Oznacza to 20 dni urlopu wypoczynkowego rocznie po przepracowaniu całego roku w pełnym wymiarze 40-tu godzin w tygodniu. Tych 20 dni urlopu nazywamy urlopem ustawowym.

Układ Zbiorowy Pracy dla Pracowników Tymczasowych przewiduje więcej dni urlopu wypoczynkowego niż ustawowe minimum. Przy pracy w pełnym wymiarze oznacza to 5 dodatkowych dni urlopu wypoczynkowego w roku. Te dni nazywamy urlopem ponadustawowym. Por. artykuł 26 Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Tymczasowych: za każdy w pełni przepracowany miesiąc pracownikowi przysługuje 16 i 2/3 godziny urlopu wypoczynkowego lub proporcjonalna jego część, jeśli nie przepracował pełnego miesiąca. W sumie oznacza to 25 dni urlopu wypoczynkowego rocznie przy pracy w pełnym wymiarze przez cały rok.

Przedawnienie urlopu wypoczynkowego

Urlop wypoczynkowy pracownik powinien wykorzystać w roku kalendarzowym, w którym nabył do niego prawo. W przypadku pracowników tymczasowych zatrudnionych w fazie A i B, oznacza to, że ustawowy urlop wypoczynkowy przepada z końcem roku kalendarzowego następującego po roku kalendarzowym, w którym nabyli do niego prawo. Por. artykuł 26 ust. 3 Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Tymczasowych. Na przykład: pracownik, który nabył prawo do urlopu w roku 2022, traci je z dniem 1 stycznia 2024 roku.

Pracownik traci prawo do ponadustawowego urlopu wypoczynkowego po upływie pięciu lat od zakończenia roku kalendarzowego, w którym nabył do niego prawo. Na przykład: pracownik w roku 2022 nabył prawo do 4 dni ponadustawowego urlopu wypoczynkowego. Musi z nich skorzystać do 1 stycznia 2028 roku. Uwaga: pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę tymczasową w fazie C obowiązuje pięcioletni termin przedawnienia wszystkich dni urlopu wypoczynkowego (zarówno ustawowego jak i ponadustawowego).

Dni ustawowo wolne od pracy

Na podstawie artykułu 27 Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Tymczasowych pracownik w określonych przypadkach zachowuje prawo do wynagrodzenia za dni ustawowo wolne od pracy. Prawo do wynagrodzenia przysługuje wyłącznie:

  • Za dni ustawowo wolne wymienione w artykule 27.
  • Jeśli dzień ustawowo wolny przypada w dzień pracy pracownika.

Urlop macierzyński

Pracownice na podstawie artykułu 3:1 Ustawy o pracy i opiece w związku z porodem mają prawo do urlopu macierzyńskiego.

Krótki urlop

Pracownik na podstawie artykułu 28 Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Tymczasowych ma prawo do uzyskania krótkiego urlopu. Przez krótki urlop rozumiemy krótką nieobecność, w trakcie której pracownikowi stanęło coś na przeszkodzie w wykonywaniu pracy. Jego powodem mogą stać się:

  • Nieprzewidziane okoliczności, które natychmiast wymagają przerwania pracy.
  • Konieczność wywiązania się z nałożonego przez prawo lub rząd obowiązku bez przysługującego za to wynagrodzenia, z którego pracownik nie jest w stanie wywiązać się w swoim czasie wolnym (np. gdy pracownik może głosować wyłącznie w godzinach pracy).
  • Szczególne okoliczności osobiste (np. śmierć partnera).

Urlop z tytułu narodzin dziecka

Po urodzeniu dziecka przez żonę, zarejestrowaną partnerkę, osobę, z którą pracownik pozostaje w związku nieformalnym lub osobę, której dziecko pracownik uznaje, przysługuje pracownikowi na podstawie artykułu 4:2 Ustawy o pracy i opiece prawo do urlopu z zachowaniem wynagrodzenia, którego długość równa jest tygodniowemu wymiarowi jego czasu pracy i z którego musi skorzystać w ciągu czterech tygodni. Okres czterech tygodni zaczyna biec od pierwszego dnia po narodzinach.

Krótki urlop opiekuńczy

Pracownik na podstawie artykułu 5:1 Ustawy o pracy i opiece ma prawo do urlopu przeznaczonego na konieczną opiekę nad chorym rodzicem, partnerem lub dzieckiem.

Urlop okolicznościowy

Pracownik na podstawie artykułu 28 Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Tymczasowych ma prawo do urlopu okolicznościowego. Urlop ten przysługuje z tytułu:

  • Rejestracji w urzędzie spodziewanego ślubu pracownika.
  • Ślubu lub rejestracji związku partnerskiego.
  • Zawarcia związku małżeńskiego lub zarejestrowania partnerstwa przez dzieci, wnuki, rodzeństwo lub rodziców.
  • Śmierci partnera lub dziecka.
  • Śmierci rodzeństwa, rodziców, dziadków, wnuków.
  • Rocznicy ślubu po 12,5, 25 i 40 latach małżeństwa.
  • Jubileuszu 25- i 40-lecia zatrudnienia.
  • 25., 40., 50., 60. i 70. rocznicy ślubu rodziców i dziadków.
  • Przystąpienia do egzaminu (zawodowego), w celu uzyskania uznanego dyplomu.

Zakończenie stosunku pracy (umowy). Informacje dotyczące zasad obowiązujących pracodawcę i pracownika.

Okres próbny

Na podstawie artykułu 13 Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Tymczasowych w umowie o pracę tymczasową na czas określony bez klauzuli o tymczasowym charakterze zatrudnienia można uwzględnić okres próbny jedynie, jeśli okres umowy przekracza sześć miesięcy. Jeśli po przerwie, która nie przekroczyła roku, dochodzi do zawarcia kolejnej umowy o pracę tymczasową na czas określony bez klauzuli o tymczasowym charakterze zatrudnienia, nie może ona zawierać ponownie okresu próbnego. Okres próbny można jednak uwzględnić ponownie, jeśli wykonanie pracy wymaga jednoznacznie innych umiejętności i zakresu odpowiedzialności.

Klauzula o tymczasowym charakterze zatrudnienia

Umowa o pracę tymczasową z klauzulą o tymczasowym charakterze zatrudnienia ulega rozwiązaniu na podstawie artykułu 15 Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Tymczasowych:

  • Z mocy prawa, kiedy zleceniodawca, niezależnie od powodu, nie chce lub nie może dłużej najmować pracownika tymczasowego.
  • W przypadku, gdy pracownik tymczasowy z jakiejkolwiek przyczyny, w tym również ze względu na niezdolność do pracy, nie chce lub nie może dłużej wykonywać uzgodnionej pracy. W przypadku niezdolności do pracy pracownika tymczasowego umowa o pracę tymczasową z klauzulą o tymczasowym charakterze zatrudnienia ulega rozwiązaniu z mocy prawa i ze skutkiem natychmiastowym na wniosek zleceniodawcy bezpośrednio po zgłoszeniu choroby.

Jeśli okres udostępniania pracownika trwał ponad 26 przepracowanych tygodni, to w przypadku rozwiązania umowy o pracę agencja pracy tymczasowej ma obowiązek powiadomić o tym pracownika na 10 dni kalendarzowych przed jej zakończeniem. Nie ma takiego obowiązku, jeśli pracownik tymczasowy jest niezdolny do pracy. Jeśli agencja pracy tymczasowej nie dotrzyma lub nie w pełni ustawowego terminu powiadomienia, ma obowiązek wypłacenia pracownikowi tymczasowemu odszkodowania w wysokości równej rzeczywistemu wynagrodzeniu pracownika tymczasowego, które ten otrzymałby w okresie terminu przewidzianego na powiadomienie. Chyba że agencja pracy tymczasowej zaoferuje pracownikowi tymczasowemu odpowiednią pracę w tym okresie.

Pracownik tymczasowy, który chce wypowiedzieć umowę o pracę ma obowiązek poinformować o tym agencję pracy tymczasowej najpóźniej jeden dzień roboczy wcześniej.

Przedterminowe wypowiedzenie umowy o pracę przez pracownika

Umowę o pracę tymczasową na czas określony bez klauzuli o tymczasowym charakterze zatrudnienia, na podstawie artykułu 15 Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Tymczasowych zawsze może wypowiedzieć przed terminem zarówno pracownik tymczasowy, jak i agencja pracy tymczasowej pod warunkiem, że zachowają ustawowy termin wypowiedzenia przewidziany artykułem 7:672 Kodeksu cywilnego, chyba że wyklucza to jednoznacznie na piśmie umowa o pracę tymczasową. Do przedterminowego wypowiedzenia umowy nie może dojść w żadnym przypadku, jeśli okres jej obowiązywania jest krótszy niż przewidziany ustawą okres wypowiedzenia.

W odstępstwie od powyższego pracownik tymczasowy może wypowiedzieć ze skutkiem natychmiastowym umowę o pracę tymczasową bez klauzuli o tymczasowym charakterze zatrudnienia, jeśli agencja pracy tymczasowej powoła się na wyłączenie obowiązku kontynuacji wypłaty wynagrodzenia.

Termin wypowiedzenia

Zgodnie z artykułem 15 Układu Zbiorowego Pracy dla Pracowników Tymczasowych umowę o pracę tymczasową zawartą na czas nieokreślony bez klauzuli o tymczasowym charakterze zatrudnienia można wypowiedzieć pierwszego kolejnego dnia roboczego z zachowaniem ustawowego terminu wypowiedzenia.

Zasady wypowiadania umów o pracę

Zasady obowiązujące pracodawcę i pracownika w chwili rozwiązania umowy o pracę zawiera księga 7 tytuł 10 dział 9 (artykuły od 667 do 686a) Kodeksu cywilnego.

Termin przedawnienia

Możliwość wniesienia wniosku do sądu na podstawie artykułu 7:686a ust. 4 lit. a Kodeksu cywilnego ulega przedawnieniu po upływie dwóch miesięcy od dnia rozwiązania umowy o pracę.